ASP.NET NEDİR?

asp.net Master Page Nedir?

Asp.net Microsoft tarafından tasarlanan web uygulama dilidir. Programcılar asp.net kullanarak dinamik web siteleri, web uygulamaları ve XML web servisleri geliştirebilirler. Asp.net .Net platformunun bir parçasıdır ve asp nin devamı olarak nitelendirilmektedir.

Bu Framework .NET kütüphanesinin kullanıldığı anlamına gelir yani daha hızlı ve verimli uygulamalar geliştirebilmemizi ve bunları istediğimiz programlama diliyle yazabilmemizi sağlar.

Asp.net de programlanan web sitelerinin uzantısıdır. Eğer bir web sayfasının uzantısı aspx ise bu demektir ki, bu web sitesi Asp.net kullanarak tasarlanmıştır.

Asp.Net ile çalışmak için istenilen programlar:

Microsoft Visual Studio (tasarımı ve kodları yazmak için)

Microsoft SQL Server (veritabanı işlemleri için)

ASP.NET’ in Özellikleri

  • Dinamik Web Uygulamaları Geliştirilmektedir.
  • .NET Framework platformunun çok önemli bir bölümüdür.
  • Web uygulamaları çok kısa bir zamanda geliştirilebilmektedir.
  • Uygulama geliştirmekte birçok dil kullanılabilmektedir.
  • Uygulama geliştirmede içerik ve kod birbirinden farklı dosyalarda yer alabilir.
  • Yazılan kodlar hemen derlenebilmektedir.
  • Nesneye yönelik programlama yapılabilmektedir.

.NET FRAMEWORK NEDİR?

NET Framework, Microsoft tarafından geliştirilen, açık İnternet protokolleri ve standartları üzerine kurulmuş komple bir uygulama geliştirme platformudur. Buradaki uygulama kavramının kapsamı çok geniştir. Bir masaüstü uygulamasından tutun, bir web tarayıcı uygulamasına kadar her şey bu platform içinde düşünülmüştür ve desteklenmiştir.

Bu uygulamaların birbirleriyle ve geliştirildiği ortam fark etmeksizin dünyadaki tüm uygulamalarla iletişimi için kolayca Web Servisleri oluşturulmasına imkân verilmiştir.
 

C# Programlama Dili Temelleri

C#, güçlü, modern, nesne tabanlı ve aynı zaman type-safe(tip-güvenli) bir programlama dilidir C# kullanmak için CLR ve .NET Framework sınıf kütüphanesine ihtiyacımız vardır. Bu da demek oluyor ki C#, JAVA, VB ya da C++ değildir. C,C++ ve JAVA’ nın güzel özelliklerini barındıran yeni bir programlama dilidir. Sonuç olarak C# ile kod yazmak hem daha avantajlı hem daha kolay hem de etkileyicidir.

Değişkenler (Variables)

Bilgisayarlar, kullanıcılar tarafından kendilerine verilen bilgileri, verileri hafıza adı verilen birimlerinde tutarlar. Hafızada tutulan bilgilerin kimisi sabit değerken, kimi bilgilerin değerleri değişkendir.

Programda bir değişken belirlendiğinde (değişken atandığında), bilgisayar bu değişkenin değerinin tutulması için hafızada bir alan, hücre belirler. Değişkenin aldığı tüm değerler bu hücreye yazılır, program içinde o değişken her çağrıldığında bu hücredeki değer getirilir.

Program yazarken çeşitli değişkenler kullanılır. Programda hangi değişkenlerin kullanılacağı değişken atama işlemiyle yapılır. Değişken atandıktan sonra ona bir ilk değer verilir, program akışı esnasında değişkenin değeri değiştirilebilir, var olan değeri silinebilir, bir değişken içindeki bir değer başka bir değişkene atanabilir.


Bir değişkenin yaşam döngüsünü aşağıdaki şekilde ifade edebiliriz.

 Değişken atanır.

 Değişkene ilk değeri verilir.

 Değişken çağrılır, gerektiğinde içeriği değiştirilir.

Bilgisayarda tutulacak değerlerin, verilerin özellikleri farklı olduğundan veriler veri tiplerine (türlerine) ayrılmıştır. Örneğin, sayısal değerleri tutmak için ayrı, metin bilgilerini tutmak için ayrı veri tipleri kullanılır. Tam sayılar için integer veri tipinin kullanılması uygunken, “Millî Eğitim Bakanlığı” ifadesi için string (dize, dizgi) veri tipinin, günün tarihini tutmak için Date veri tipinin kullanılması gerekir.

Değişken tanımlama işlemi sırasında değişkene bir isim verilirken, değişkenin hangi tipte veri tutacağı da belirtilir. Benzer veri tipleri arasında işlemler yapılabilir. Örneğin, “integer” veri tipindeki 2 değişken içindeki değerler toplanabilir, fakat içeriği “Ahmet” olan “string” veri tipli bir değişkenle, içeriği 20 olan “integer” veri tipli bir değişken toplanamaz.

asp.net veri tipleri

1. Tam Sayı Veri Tipleri

Tam sayılar ondalık kısım içermeyen sayılardır. Örneğin, 10, 2450, -45, 245678 sayıları tam sayılardır. Gündelik hayattan tam sayı değerler içeren durumlar aşağıda sıralanmıştır:

Sınıf mevcudu, okuldaki öğrenci sayısı, bir sınıftaki kız öğrenci sayısı, boy uzunluğu (cm olarak, örneğin 175 cm).

2. Ondalık Sayı Veri Tipleri

6.8, 3.56, 6.9876 gibi sayılar ondalık sayıları oluşturmaktadır. Yaşantımızda birçok ondalık sayı içeren durumlar vardır. Örneğin; Boy uzunluğu (m olarak, örneğin 1.75 m), maaş miktarı (930.25 YTL)

3. String Veri Tipi

String, bir karakter dizisini, grubunu ifade eder. Her türlü karakter grubu bir string oluşturabilir. Örneğin, “Seda”, “Ev Adresiniz”, “235” ifadeleri.

“235” ifadesi tam sayı tipinde mi yoksa bir string tipinde mi diye düşünülebilir? Eğer bir sayı üzerinde matematiksel işlemler yapılmayacaksa o string tipinde tanımlanabilir.

Örneğin, telefon numaraları tamamen sayısal ifadelerden oluşur fakat telefon numaraları üzerinde matematiksel işlemler yapmayız. Hiçbir zaman iki telefon numarasının toplanması, çıkarılması ihtiyacı duyulmamıştır. Okul öğrenci numaraları da birer sayı olmalarına rağmen, bu numaralar üzerinde de aritmetiksel işlemler yapılmaz. Bu nedenle telefon numarasını ve öğrenci numarasını tutacak değişken string tipinde tanımlanabilir. Hangi tipte tanımlandığında hafızada az yer kaplıyorsa o tip seçilmelidir.

Ayrıca sayılardan oluşan bir string tipindeki değişken ile tam sayı tipindeki bir değişken arasında aritmetik bir işlem yapılamaz. Çünkü değişkenlerin veri tipleri birbirinden farklıdır.

4. Char Veri Tipi

Char (Character) veri tipi, bir karakterlik veri tutulmasını sağlar. Bilgisayardaki her harf, rakam, sembol (a, C, d, 1, 7, ^ , $, [, ?) karakter olarak isimlendirilir.

Bilgisayar dünyasında kelimeler arasındaki boşluklar da karakter olarak değerlendirilir. Boşluk karakteri de diğer karakterler gibi bilgisayarın hafızasında yer kaplar. Char veri tipindeki bir değişkenin içeriğinde ara (boşluk) tuşuna basılarak üretilen boşluk karakteri tutulabilir.


5. Boolean Veri Tipi

Gündelik yaşamda doğru-yanlış, açık-kapalı, evet-hayır, 1-0 gibi birbirinin karşıtı olan durumlar vardır. Boolean veri tipi bu tür durumlarda tercih edilir. Boolean veri tipi sadece True (Doğru) ve False (Yanlış) değerlerinden birini alabilir. Örneğin, “onay” isimli bir değişkenin değeri ya “True”dur, ya da “False”dur. Bu değişken iki değere aynı anda sahip olamaz, örneğe göre düşünürsek bir işlem ya onaylanmıştır ya onaylanmamıştır.



Değişken Tanımlama Kuralları

  • Değişken ismi bir harf ile başlamalıdır.

string Ad1; //Doğru

string 1Ad; //Yanlış

  • Değişken isminde boşluk bulunamaz.

string Ad_Soyad; //Doğru

string Ad Soyad; //Yanlış

  • Değişken isminde sadece harfler, rakamlar ve alt çizgi karakteri bulunabilir.

string ali_veli; //Doğru

string ali+veli; //Yanlış

  • Değişken ismi C# komutu olmamalıdır.

string true; //Yanlış

String Değişken örneği: Öncelikle String’i ele alalım. String tipindeki değişkenler birden fazla karakterden oluşan değişkenlerdir. Yani sayısal ve mantıksal olmayan tipdeki değişkenler string değişkenlerdir. String değişkenleri tanımlarken aşağıdaki gibi bir tanımlama yaparız.

string yazi = “Bilişim Teknolojileri”;         string yazi2 = “5”;

string tipi değişkenler iki çift tırnak arasında yazılırlar. (“”,””)

Tam Sayı Tipi Değişken (int) örneği: Integer deyince aklımıza ilk gelecek olan tam sayı olmalıdır. Bu tamsayılara ondalıklı sayılar değildir, yani tam sayı olarak aklımıza 1,4,5,-3,812 gibi tam sayılar akla gelmelidir. Tam sayıları da aşağıdaki gibi tanımlayabiliriz.

int sayi1 = 1; int sayi2 = 345;

İki tam sayının toplamını alma: İki değer atarız. int tipinde sayi1 ve sayi2 değişkenimizi tanımladım. Sonra da toplam değişkenimizi tanımladım, bu toplam değişkeni sayi1 ve sayi2 değerlerinin toplamıdır. Daha sonra da Response.Write metodunu kullanalım.

                protected void Page_Load(object sender, EventArgs e)        
{            
int sayi1 = 3;            
int sayi2 = 5;            
int toplam = sayi1 + sayi2;            
Response.Write(toplam);        
}

Page_Load(sayfa yüklendiğinde) ekrana 8 yazılır.

İki String Değeri Toplama: Integer tipindeki verileri toplayabildiğimiz gibi, + operatörü ile string değerleri de toplayabiliriz. Tabi string değerler sayısal olmadıkları için bu toplama işlemi matematiksel bir toplama değildir. String değerleri toplamak demek bu string değerlerin birleştirilmesi (yan yana) anlamına gelir.
Aşağıdaki örneği inceleyebilirsiniz.

      protected void Page_Load(object sender, EventArgs e)

        {

            string yazi1 = “3”;

            string yazi2 = “5”;

            string toplamyazi = yazi1 + yazi2;

            Response.Write(toplamyazi);

        }

Bunun sonucunda string (metin) olan 3 ve 5  ekrana 35 olarak yazılır.

Tür Dönüşümleri

Program içerisinde değişkenlerle ilgili tür dönüşümleri yapmak durumunda kalabilirsiniz. Örneğin, sayısal bir veriyi string değişken türüne, string bir veriyi sayısal değişken türüne dönüştürmeniz gerekebilir.

Convert

Convert metoduyla dönüştürme işleminde derleyici tarafından izin verilen tüm türlere dönüştürme işlemi yapılabilir. Dönüştürme işlemini yapmadan önce dönüştürülecek bilginin hangi türlere dönüştürülebileceğine dikkat edilmelidir. Convert metodunu kullanırken; Convert yazıp nokta karakteri yazıldığında açılan menüden istenilen dönüşüm türü seçilerek dönüştürülecek bilgi parantez içinde yazılmalıdır.

Örnek:

Int x;

X= Convert.ToInt32(textBox5.Text);

Aritmetiksel Operatörler

Bu operatörler aritmetik işlemlerinde, sayılarla veya sayı tutan ifadelerle kullanılır.

Çarpma        int sayi = 100;

sayi = 200 * 2;

Bölme          double bolum;

bolum = sayi / 23;

Çıkarma       int sonuc = bolum – 100;

Toplama      int toplam;

toplam += sonuc; // Bu ifade, “toplam = toplam + sonuc” ile aynı anlama gelir

İPUCU: Aritmetik operatörleri, eşittir ifadesi ile beraber kullanılırsa, işlem değişkenin kendisi ile yapılır.

Mod alma    int kalan = toplam % 42; // Sonuç, toplam değişkenindeki değerin 42 ile bölümünden kalan sayıdır.

Karşılaştırma Operatörleri

Bu operatörler veri tiplerini birbirleriyle karşılaştırmak için kullanılır. Bu operatörler ile yapılan işlemlerin sonucunda true ya da false değeri döner. Karşılaştırma operatörleri yalnızca sayı tipleri üzerinde yapılmaz.

Küçük          double sayi = 1.5;

float sayi2 = 1.3;

sayi2 < sayi // Sonuç: True

Küçük Eşit sayi2 <= sayi // Sonuç: True

Büyük          sayi2 > sayi // Sonuç: False

Büyük Eşit sayi2 >= sayi // Sonuç: False

Eşit               sayi2 == sayi // Sonuç: False

Eşit Değil     sayi2 != sayi // Sonuç: True

Koşul Operatörleri

Veri tipleri ve değişkenler üzerinde kontrol yapılırken birden fazla koşula ihtiyaç duyulabilir. Bu durumda, koşulları birbirleriyle karşılaştıracak operatörler kullanılır. Bu kontrollerden dönen değerler Boolean tipinde olduğu için, koşul operatörleri de bu değerler üzerinde işlem yaparlar.

&& (And)  -ve-

Bu ifade, verilen koşulların kesişimini alır. Eğer tüm koşulların değeri true ise sonuç da true olur. En az bir tane false değeri olan koşul varsa, sonuç false olur.

|| (Or)   -veya-

Bu ifade, verilen koşulların birleşimini alır. Eğer tüm koşulların değeri false ise sonuç false olur. En az bir tane true değeri varsa sonuç true olur.

! (Değil)

Bir koşulun değerini tersine çevirir. Koşul false ise true, true ise false olur.

&& (And)

Bu ifade, verilen koşulların kesişimini alır. Eğer tüm koşulların değeri true ise sonuç da true olur. En az bir tane false değeri olan koşul varsa, sonuç false olur.

|| (Or)

Bu ifade, verilen koşulların birleşimini alır. Eğer tüm koşulların değeri false ise sonuç false olur. En az bir tane true değeri varsa sonuç true olur.

! (Değil)

Bir koşulun değerini tersine çevirir. Koşul false ise true, true ise false olur.

İlgili Mesajlar

Abone ol
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments